■ Yeme Bozuklukları

     
 

Yeme Bozukluklar�

.  �nsanlar yeme bozuklukar� bak�m�ndan 5 gruba ayr�l�r. �imdi bu gruplar� ve �zelliklerini birlikte inceleyelim...



A��r� Yiyenler Gurubu

Bu grup kendi aras�nda da 2 kola ayr�l�r.

Damak Zevkine D��k�n A��r� Yiyen Ki�iler
.  Bunlar �zellikle sevdikleri, besinleri abart�l� yerler.Baz�lar�; bir besin i�in, uzak mesafeler kat edecek dahi olsa sabreder, 1-2 saat yol gider veya o besine ula�mak i�in bekler, �aba g�sterir bi�ey yemez, o besine kavu�unca abart�l� bir �ekilde yer.
.  Bo�az�na d��k�n tabiri kullan�lan ki�i grubudur. Fakat pis bo�az de�illerdir. Her bulduklar�n� yemezler. Sevdi�i ve ho�land��� besinleri �ok miktarda yerler.

Damak Zevki Olmayan A��r� Yiyen Ki�iler
.  Bunlar i�in belli bir besin �art� yoktur. Bulduklar� her�eyi yiyebilirler. Toplumumuzda pis bo�az diye nitelenen ki�iler bu grup insanlard�r.
.  At��t�rmay� �ok ve s�k yaparlar, yemek bunlar i�in adeta el al��kanl��� olmu�tur. Yemek yemek onlar i�in tesbih �eker gibi bir �eydir.

�ki Grubun �zellikleri
•Bu grupta yer alan ki�ilerin �o�u �ocuklukta veya sonras�nda veya halen bask�, engelleme veya zorlama g�rm��lerdir.
•Hayatlar�n�n y�n�ne daha �ok kendileri de�il, ba�kalar� karar vermi�tir veya onlar �yle hissederler.(�rne�in e�i)
•Ya�amlar�nda tek kontrol edebildikleri �ey sanki yemek yemektir onlar i�in.
•�o�unun �ocukluktan gelen �i�manl�k sorunlar� vard�r, �o�unun anne veya babas� kiloludur.
•�evresindeki insanlar yemek yiyen ve yemek yedirmeyi seven bir kesimdir.
•�o�unun �ocukluk d�nemlerinde anne veya babalar� fikirlerine, d���ncelerine, duygular�na sayg� g�stermemi� “Sen bilmezsin, sen yapamazs�n, sen k�rars�n, ���rs�n, d��ersin, yorulursun” gibi ifadeleri s�k kullan�lan aileden gelen ki�iler olabilirler. ��nk� bu aile taraf�ndan hi�bir�ey yapt�r�lmayan �ocuk en iyi yemek yemeyi ba�armaktad�r.
•�zg�venleri genellikle azd�r. Toplum i�inde s�k�lgand�rlar. �zg�venlerinin azl��� kilo sorunlar�ndan dolay�d�r.
•Genellikle �ok h�zl� yemek yerler. Sanki yiyecekleri bir anda mideye indirmek ister gibidirler.
•Ba�kalar�n�n sorunlar�n� ��zme ile ilgili, dert dinleyen fakat kendi sorunlar�yla (�zellikle sa�l�k) pek ilgilenmeyen ki�ilerdir.
•Sevecen, umursamaz ki�iler gibi g�r�n�rler. Fakat i� d�nyalar�nda daha ba�kad�rlar.
•Toplum i�inde g��l�, metanetli gibi g�r�nselerde zay�f, ince d���nen, ince fikirli, �abuk k�r�lan ki�ilerdir.
•�zverileri �ok fazlad�r. S�rekli verirler ama nadiren al�rlar. Patlama noktalar� ise yemek yeme saatleridir.

��Z�M: �ncelikle a�l�k-tokluk duygular�n� tespit etmeyi ��renmelidirler. Ne yiyorum, ne yemeyi seviyorum, ni�in yiyorum” sorunlar�n� s�rekli kendilerine sormal� ve bilin�li yemek yemeyi ��renmelidirler.
•Yava� yemeyi, �ok �i�nemeyi ��renmeli, en az 15 dk. yava� yemelidir (12-18 dk’ da beyin toklu�u ger�ekle�ir).
•�zellikle d��k�n olduklar� besinler tespit edilmelidir. Bu besinler ya yasaklan�r, ya az verilir, ya da o besin diyet haline getirilir.
•�zg�venleri; verdikleri ilk kilo ile tesis edilebilir. Kilo verme artt�k�a �zg�venleride artar. Muayenelerde kendine g�venmesinin gereklili�i anlat�l�r.
•Verdikleri kilo miktar� de�il, diyete devam ettirdikleri veya b�yle ya�amay� s�rd�rmeleri �nemlidir.
•Kesinlikle diyeti b�rakmamalar� i�in �aba harcan�r. Diyeti yar�da b�rakmalar�ndan endi�e edilir.
•�zverilerini azaltmalar� ve biraz bencil olmalar� tavsiye edilir. �zverileri azald�k�a ve bencillikleri artt�k�a, h�zl� kilo verdikleri g�r�l�r.
•�ok fedakar olmamal�. �evresindeki insanlar� yeterince d���nd���, art�k kendisini d���nmesinin zaman�n�n geldi�i benimsetilir.



Duygular�n� Tatmin ��in Yiyen Grup

• S�rekli iradelerinin zay�fl���ndan yak�n�rlar. Kendilerini su�lar dururlar. S�rekli su�luluk hisleri vard�r.
• Sohbetleri hep yemek �zerindedir. Sabahtan, ak�am�n yeme�ini d���n�rler.
• Mide a�l���ndan �ok, a��z ve beyin a�l��� vard�r.
• Kar��la�t��� k�rg�nl�klar�, ula�amad��� hedefleri, olmas�n� isteyipte ger�ekle�tiremedi�i hayallerini, yemek yiyerek unutmaya veya kendini teselli etmeye �al���rlar.
• Genellikle h�zl� yemek yerler. At��t�rmay� �ok severler. Genellikle beyinleri d���n�rken a��zlar� yemektedir.

��Z�M: Tedavide a�l�k duygusunun fark�na varmas� ac�kmadan yememeyi ��renmesi, yaln�z ���n saatlerinde  yemeyi ��renmesi, sakin yemek yemeyi al��kanl�k haline getirmesi ama�lan�r.
• Yemek esnas�nda biraz durmas�, �atal�-ka���� b�rak�p, arkas�na yaslanmas�, biraz sohbet etmesi istenir.
• Duygular�n� kontrol etmenin, yemek yemekle olmayaca��, hayatta her�eyin istedi�i gibi olamayaca��, ula�amad�klar� i�inse beyninde mant�kl� bir a��klama bulmas�n�n gerekti�i, hayatta ne olursa olsun, dimdik ayakta durman�n ve g��l� olman�n �nemli oldu�u vurgulan�r.
• Duygusal a�l���n g�n�n hangi saatinde oldu�u ve bu a�l��� tetikleyen fakt�rler tesbit edilir.
• Ek besin, vitamin, ila�, ve bitkilerden yard�m al�nabilir.



Kendini Tatmin ��in Yiyen Grup

• Kendilerini pek sevmezler, s�rekli memnuniyetsizlik halleri vard�r. (Kendilerinden, hayatta ve insanlardan)
• Ayna ile k�slerdir. Foto�raf �ektirmekten nefret ederler.
• �zg�venleri yok denecek kadar azd�r. Zay�flayacaklar�na pek inanmazlar ve zay�flamak i�in fazla �aba g�stermezler, emek harcamazlar. (nas�l olsa zay�flayamam veya verdi�im kiloyu korumam diye d���n�rler)
• Genellikle mevcut kilolar�ndan tatminsizdirler.
• G�r�n��lerinden tatminsizdirler, sahip olduklar�na de�il, sahip olamad�klar�na �zenir ve isterler.
• S�rekli moralleri bozuktur (az kilo vermek, kilo vermenin duraklamas�, ka�amak yapmak gibi)
• Her an diyeti b�rakabilirler. Motivasyonlar� �ok �abuk sekteye u�rar.

��Z�M:
Tedavide ki�iye kendini sevdirmek �artt�r. Bunu ba�armadan ki�inin zay�flamak i�in verdi�i emek bo�a gider. �rne�in; ince g�r�nmek i�in spor yapar, yapt��� spor kar��l���nda k�sa zamanda b�y�k de�i�iklikler, incelmeler bekler. �stedi�i de�i�iklik, incelme ger�ekle�meyince de sporu faydas� olmuyor diye b�rak�r.
• Kendini seven, davran��lar�ndan emin birisi olsa idi sporu sa�l�kl� bir ya�am�n gere�i olarak g�r�r ve spora devam ederdi. Spora devam etti�i i�inde istedi�i g�r�n��e eninde sonunda sahip olurdu.
• Ki�iye “Sen de�erlisin” fikri a��lanmal�d�r.
• Kendine g�re do�rular�n�n olmas� gerekti�i, kendi do�rular�n� ve hayallerini ger�ekle�tirmek i�in �al��mas�n�n m�cadele etmesinin y�lmamas�n�n �art oldu�u vurgulan�r.
• Hedeflerini (kilo vermek gibi) netle�tirmesi gerekti�i, hedef belirlendikten sonra ise yap�lmas� gerekenin yaln�zca gayret g�stermek oldu�u vurgulan�r.
• Zay�flayaca��ndan emin olmal�d�r. Kafas�ndaki kilo verememe endi�esi tamamen silinmelidir.
• Zay�flarm�y�m, zay�flayamazm�y�m ��pheleriyle ideal kilonun ger�ekle�meyece�i, �nce zay�flayaca��na kesin inanmas� gerekti�i anlat�l�r.

Stresten Yiyenler Grubu

• G�nl�k hayatta ��zemedi�i, �stesinden gelemedi�i psikolojik olarak zay�f kald��� durumlarda yeme�e y�nelirler. Ama�lar� yemek yiyerek rahatlamak ve huzur bulmakt�r.
• Durumlar�, t�pk� annelerinin g�z�ne bakarak emzirmesi veya ona �efkatle yemek vermesine benzer.
• Genellikle beyinde seratonin hormon d�zeyi d���k ki�ilerdir. Bu hormonun d�zeyini artt�rmak i�in karbonhidratl� (tatl�, pasta, kek, kurabiye) yiyecekleri t�ketmeyi severler.
• Ara ara t�k�nma ataklar� gelebilir. Bu ataklarda kendilerini kaybederler, art�k kontrol onlarda de�ildir. Ne yedi�ini, ne kadar yedi�ini bilmezler. Rahats�z olana kadar yerler. ��nk� a� olan beyindir, mide de�ildir.
• Bu grup i�in en iyi ila�, y�r�y��t�r. Y�r�mek beyindeki seratonin d�zeyini d�zelterek rahatlama ve tokluk sa�lar.
• Stresten dolay� bir t�rl� diyet yapamaz veya diyete yo�unla�amazlar.

��Z�M: Tedavide �ncelikle t�m sorunlar�n�n bir listesini yapmas� istenir. Listelenen sorunlar�n ��z�m� ki�ide ise, gere�ini yapmas� ��z�m ki�ide de�il ise, sorun kar��s�nda duyars�z kalmas� istenir. Yani kafaya tak�lmamas� sa�lan�r.
• Nefes egzersizleri bu ki�ilerde �ok �nemlidir (diyafram nefesi) ve di�er rahatlat�c� ve motivasyon artt�r�c� yollar, bitkiler, ila�lar kullan�l�r.
• �zg�venleri stres kar��s�nda azd�r. �zg�ven azl��� kilo verece�ine olan inanc�n� ve m�cadele a�k�n� da azaltacakt�r. Fakat kilo verimi artt�k�a �zg�venleride artar.
• M�mk�n oldu�unca stresten uzak tutulmaya �al���l�r. Hayatta hi�bir�eyin kendinden ve sa�l���ndan �nemli olmad��� vurgulan�p peki�tirilir.



S�rekli Kilo Al�p Verenler Grubu

• Pop�ler diyetler yaparlar, h�zl� kilo verdirici y�ntemlerin takip�ileridir. Ya�am bi�imini de�i�tirmeyi kabul etmezler.
• Kendileri i�in de�il, genellikle ba�kalar�n� memnun etmek i�in zay�flamak isterler. Asl�nda kilolar�ndan �ok �ikayet�i de�illerdir.
• Kendileri ile bar���k de�illerdir ve kendilerini sevmezler. S�rekli “bu benim kilo vermek i�in son �ans�m” derler.
• Verilen diyete ilk ba�ta d�rt elle sar�l�rlar, belli bir d�nem a� kald�klar� i�in ciddi kilo kaybederler. Fakat s�rd�r�lmesi imkans�z bu h�zla tempoyu; kilo verme h�z� yava�lay�nca veya kilo vermesi durunca moralleri bozuldu�u i�in b�rak�rlar. Sonra verilen kiloyu sosyal �evreleri de m�saitse (�evresinde yemek yedirmeyi seven insanlar var ise) �abucak al�rlar. Fakat temel sorun kendileri ve sa�l�klar� i�in zay�flamamalar�d�r.

��Z�M: Tedavide kilosundan ne kadar memnun oldu�u, kendisi i�in zay�flamas� gerekti�i vurgulan�r. Diyeti ya�am bi�imi haline getirmeleri i�in �aba g�sterilir.
• Ki�iye kilo ald�ran fakt�rlerin fark�na varmas� sa�lan�r. Ya�am�n� d�zeltmesi i�in yollar g�sterilir. Ki�inin beynine “art�k b�yle ya�amal�s�n” komutu verilir.
• Kendi ile bar���k olmas�, v�cudunu sevmesi, pozitif d���nceyi hayat�na uygulamas� istenir.