■ Kronik Yorgunluk Sendromu

     
 
  Yorgunluk Nedir?

• Genel bir bitkinlik,g��s�zl�k ve enerjisizlik halidir.
• �ehir ya�am�n�n getirdi�i psikolojik ve motivasyonel sorunlar yorgunlu�un �nemli sebebidir.
• �a�da� ya�am h�zl� �al��may� de�il,neredeyse sadece daha h�zl� �al��may� de�il,neredeyse daha h�zl� uyumay� zorunlu hale getirmi�tir.
• Yeterli bir uyum ve dinlenmeyi yada s�radan bir bedensel aktiviteyi izleyen g��s�zl�k normal de�ildir.
 

Yorgunluk Tipleri

• 3 tip yorgunluk vard�r.Bedensel veya fiziksel yorgunluk,psikolojik yada ruhsal yorgunluk ve motivasyonel yorgunluk.
• Fiziksel yorgunluk,a��r bir �abay� gerektiren fazla bir bedensel aktiviteyi izleyen yorgunluktur.
•  Ruhsal yorgunluk,konsantrasyon eksikli�i ve belirli bir aktiviteye odaklanma noksanl���ndan kaynaklan�r.
 • Ki�isel yetenek ve s�n�rlar�n�z�,bilmeden kapasitenizi zorlarsan�z ��k�nt� ve depresyon ka��n�lmazd�r.
• Yetinmek s�z� sizi dinlendiren sihirli bir anahtar olabilir.
• Motivasyonel yorgunluk,duygusal yada fiziksel aktivitelere kat�lma iste�inin azalmas�d�r.

Yorgunlu�un Sebepleri

• Stresin,bunalt�n�n fazla oldu�u bir ya�am tarz�,yo�un,ini�li ��k��l� ve plans�z i� hayat�,uyku kayb�,yetersiz ve kalitesiz uyku



Hareketsizlik


• Gere�inden fazla hareketsizlik,bitkinlik,g��s�zl�k ve enerjisizlik duygusu uyand�r�r.
• Uzun dinlenmeler,uzam�� tatiller,T.V kar��s�nda ge�irilen ama�s�z bo� saatler,a��r bir bitkinlik duygusu olu�turulabilir.

Guatr Sendromu

• Troid bezi yetmezli�i (hipotroidi) yorgunlukla sonu�lan�r.
• Kilo alma,g��s�zl�k,bellek zay�flamas�,depresyon ve uyku e�ilimi,so�u�a diren�sizlik,kas a�r�lar�,ses kal�nla�mas�,kab�zl�k,yorgunlu�a e�lik eder.
• Kanda T3,T4,TSH hormonlar� incelenmelidir.

Kans�zl�k

• Demir eksikli�i ve di�er sebeplere ba�l� kans�zl�k,yorgunluk sebebidir.
• Folik asit,B12 vitamini noksanl��� da kans�zl�k yapabilir.



Kafein

• Kafein yorgunlu�u k�r�kler.
• G�n i�inde t�ketti�imiz �ay,kahve ve kola miktarlar�n� g�zden ge�irin.

Enfeksiyonlar

• Brucella,verem,di�-bo�az-idrar yollar�nda yerle�ik enfeksiyonlar,A�DS,herpes enfeksiyonlar�nda de�i�mez �ikayet yorgunluktur.

Kan Bas�nc� De�i�iklikleri

• �zellikle kan bas�nc� d���kl���,kan bas�nc� y�ksekli�ine g�re yorgunluk hissinin olu�mas�nda etkilidir.
• Kan bas�nc�n� d���ren ila�lar�nda yorgunluk yapt��� unutulmamal�d�r.
• Baz� kalp kapak hastal�klar� ve akci�er hastal�klar�nda yorgunluk yak�nmas� olur.
• Kalp yetmezli�inde �ok a��r bitkinlik halsizlik ve yorgunluk g�r�lebilir.
• Kalp yetmezli�i ile ilgili yorgunlu�un di�er belirtileri ise ayaklarda �i�me,nefes darl���,kilo art���,�demdir.

Uyku Abnesi

• Uyku esnas�nda nefes durmas� sorunludur.
• Fazla kilo,burun-bo�az sorunu olanlar ve horlayanlarda s�k g�r�l�r.
• Belirtisi,sabah uyan�nca fark edilen yorgunluktur.



Uykusuzluk

• Kalitesiz uyku yorgunlu�un nedenidir.
• Uyku �ncesi a��r bir yemek,yo�un egzersiz,fazla �ay veya kahve t�ketimi,istenmeyen baz� ruhsal sorunlar�n olu�umu uykunuzu ka��rabilir ve ertesi g�n yorgunluk hissi ka��n�lmazd�r.

B�brek �st� Bezi Hastal�klar�

• B�brek �st� bezinin �retti�i hormonlar (kortizol gibi) su ve tuz dengesinde �ok �nemlidir.
• Bu hormonlar�n yetersizli�i kan bas�nc�nda azalma,i�tahs�zl�k,kilo kayb� gibi belirtilerin e�lik etti�i a��r bir  yorgunlu�a yol a�ar.
• Hipofiz bezinin ve paratroid bezlerinin yetersizli�inde de yorguluk g�r�l�r.

Diyabet

• Kan �ekerinin d�zenli seyretmemesi yo�unlu�a neden olur.
• Kan �ekeri d�zenlenmelidir.

Yorgunlu�a Neden Olan Metabolik Sorunlar

• Sodyum d���kl���
• Potasyum d���kl���
• Kalsiyum g�zql���
• B�brek yetmezli�i
• Kan �ekeri d���kl���
• Akci�er yetmezli�i
• Gizli kanserler
• Kans�zl�k

�la�lar

• Kalp ve hipertansiyon tedavisinde kullan�lan beta bloker gurubu grubu ila�lar(dideral,tensinan,visken,prent)
• Anksiyete azalt�c� ila�lar(diazem,nevrium,tranksilen)
• Depresyon giderici baz� �r�nler(laroksil,insidan)
• Antihistamik,anti-alerjik ila�lar
• A�r� kesiciler
• Nezle ila�lar�
• Uyku �nleyen  ve i�inde kafein bulunan ila�lar.

�evresel Etmenler

• G�r�lt�l� ortamlar,s�cak yada so�uk mekanlar,k�t� kokulu alanlar yorgunluk sebebidir.
• Stersli �al��ma ortamlar�,s�rekli toz ve dumana maruz kalmak yorgunlu�u tetikler.

Yorgunlu�a Neden Olan Hormanel Rahats�zl�klar

• Troid bezi tembelli�i
• Troid bezinin a��r� �al��mas�
• B�brek �st� bezi tembelli�i ve a��r� �al��mas�
• �eker hastal���
• Hipofiz bezi yetmezli�i

Yorgunlu�un Tedavisi

• Yorgunluk ba�lang�� tarihi,s�resi,g�n�n hangi bulgularla birlikte oldu�u kaydedilmelidir.
 • Ruhsal,psikolojik,psikososyal �artlar te�histe yard�mc�d�r.
 • Dengeli bir dinlenme ve �al��ma program� yo�unlukla m�cadele en �nemli ad�md�r.

Yorgunluk Egzersiz ve Ya�am Bi�im �li�kisi

• Her g�n 2-3 kez yap�lan 20-30 dakikal�k d�zenli geropik egzersiz (y�r�y��,bisiklet,hafif ko�u,y�zme..) tedavi edicidir.
• Yapt���n�z egzersizi yorgunluk hissi olu�ur olu�maz b�rakmal�s�n�z.
• Yatmadan �nce yap�lan hafif  bir y�r�y�� ve egzersiz din�lik ve iyilik hissi sa�layacakt�r.
• Ka� g��lendirici ve diren� artt�r�c� egzersizlerde yararl�d�r.
• ���n saatlerinizi artt�rmal�,az ve s�k s�k beslenmelisiniz (6 ���n)
• Yo�un ve y�ksek kalorili besin t�ketmekten ka��nmak �o�u kez tedavi edicidir.
• masan�zda uygulayabilece�iniz gev�eme tekniklerini uygulay�n.
• Yogadan faydalan�n.

  Kaliteli Uyku ��in

• Yatak odan�z� rahatlat�c� lo� bir hale getirin.
• Kaliteli yatak, temiz �ar�af, do�ru se�ilmi� yast�k.
• Yatak odan�zdan TV’yi ��kart�n.
• Herg�n ayn� saatte uyuyun
• Yatak odan�z�n havas�n�n temiz olmas� �ok �nemlidir.
• A��r� s�cak ve so�uk yatak odas� uykuyu olumsuz etkiler.
• Uyku �ncesi �l�k bir du�, sevdi�iniz bir kitap ve dinlendirici bir m�zik yararl� olabilir.
• Melisa ve papatya �aylar� kaliteli uyku i�in �nemlidir.
• Uykudan 4 saat �ncesinde yeme�i kesin.
• Uykudan 2 saat �ncesinden kafeinli i�ki, ila� kullan�lmamal�, a��r egzersiz yapmamal�s�n�z.
• Melatoni uyku ka�malar�nda yararl� olabilir.
• Kavakava, pasiflara, valeriana gibi bitkisel destekleri doktor �nerisiyle kullanabilirsiniz.
 

Enerji Y�kleyiciler

 Sevgi, �i�ek, kahkaha, ho� kokular, y�r�y��, m�zik, uyku, seyahat, huzur ve g�ven.

Enerji Bitiriciler

• Gerginlik, bulant�, a��r� uyar�lma, belirsizlik, g�vensizlik, k�zg�nl�k, nefret, umutsuzluk, g�r�lt�, televizyon, depresyon, yetersiz mali g��.

Yorgunluk ve Mevsimler

• Yorgunluk yak�nmalar� k�� mevsiminde daha s�kt�r.
• Enerjisizlik, g��s�zl�k hali, a��r� yemek yeme iste�i ve uykusuzluk e�ilimi ile birlikte yorgunluk seyrediyorsa, muhtemelen sorun k�� depresyonudur.
• Tedavide psikolojik destek antidepresanlar denebilir.

Bahar Yorgunlu�u

• Nisan ay�nda s�k g�r�l�r.
• Polen alerjisi yorgunlu�a neden olabilir.
• Baz� ki�ilerde b�brek �st� ve di�er adaptasyon ayarlama merkezlerinin mevsimsel ge�i�lerde olu�turulmas� gereken bioritimleri ayarlayamamas�d�r.

Su ve Tuz �le Eksikli�i �le Gelen Yorgunluk

• �ay i�mek bunu giderebilir. �ayla birlikte g�nl�k 2.5lt su i�meye �zen g�sterin.
• �drar s�kt�r�c� ila�lara dikkat edin.

Yorgunluk ��in Kullan�lan Takviyeler

• C ve B vitaminleri (s�t, yo�urt, et tah�llar, meyve, sebze)
• Gingko Biloba bitkisi ve bu bitkiden elde edilen ila�lar kullan�labilir.
• 50 mg’l�k tabletleri g�nde 100-150 mg dozda kullan�l�r.
• Coenzim 9-10 150-300 gr’l�k dozlar� yorgunlu�u giderir, enerji verir.
• L-Carnitine 300-350 mg’l�k dozlar� yorgunluk i�in faydal�d�r.
• Pantotenik asit
• Ginseng
• Meyan K�k�
• Siyah �z�m ve Siyah �z�m �ekirde�i
• Keten Tohumu
• Deve Dikeni